Nitelikli Dolandırıcılık ve Hesap Kiralama
Bilişim yoluyla nitelikli dolandırıcılık, banka hesabını veya kartını başkasına verme (hesap kiralama), 7589 sayılı Kanunla gelen indirim, 48 saatlik hesap askıya alma, etkin pişmanlık ve mağdurun yapması gerekenler.
Kısaca
- Bilişim sistemleri veya bankalar araç olarak kullanılarak işlenen dolandırıcılığın cezası 4–10 yıl hapis ve menfaatin iki katından az olmayan adli para cezasıdır.
- Hesabını, kartını veya şifresini dolandırıcılara veren kişi suça iştirak etmiş sayılır; 7589 sayılı Kanunla bu kişiye verilecek ceza yarı oranında indirilir.
- Bankalar, suçta kullanılan hesabı 48 saate kadar askıya alabilir; paraya el konulup mağdura iade edilebilir.
- Zararın kovuşturmadan önce giderilmesi cezayı üçte ikiye kadar indirebilir.
Sahte e-ticaret siteleri, kendini polis veya savcı olarak tanıtan aramalar ve yatırım vaadiyle yapılan sosyal medya dolandırıcılıkları, son yıllarda en hızlı artan suçlar arasında. Bu suçlarda paranın aktarıldığı hesaplar çoğu zaman, birkaç bin lira karşılığında hesabını “kiraya veren” kişilere aittir. Bu yazıda hem mağdurlar hem de hesabı kullanılan kişiler açısından 2026’daki kuralları anlatıyoruz.
Dolandırıcılık ve nitelikli hâlleri
Hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp onun veya başkasının zararına kendisine veya başkasına yarar sağlayan kişi dolandırıcılık suçunu işler ve bir yıldan beş yıla kadar hapis ve adli para cezası alır. Suçun kanunda sayılan nitelikli hâllerle işlenmesi cezayı ağırlaştırır:
| Nitelikli hâl | Ceza |
|---|---|
| Dinî duyguların, kişinin zor durumunun veya algılama zayıflığının istismarı; basın-yayın araçlarının kullanılması; serbest meslek sahibince işlenmesi | 3 – 10 yıl hapis ve 5.000 güne kadar adli para |
| Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması | 4 – 10 yıl hapis; adli para menfaatin iki katından az olamaz |
| Kendini kamu görevlisi, banka, sigorta veya kredi kurumu çalışanı olarak tanıtma | 4 – 10 yıl hapis; adli para menfaatin iki katından az olamaz |
| Üç veya daha fazla kişiyle birlikte işlenmesi | Ceza yarı oranında artırılır |
| Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenmesi | Ceza bir kat artırılır |
Hesap kiralama: 7589 sayılı Kanunla gelen yenilik
Dolandırıcılık suçundan elde edilen paranın aktarıldığı banka hesabının, kartın ya da internet bankacılığı şifresinin sahibi, bunları bilerek başkasına vermişse suça iştirak etmiş sayılır. Uygulamada bu kişiler çoğu zaman suçun asıl failleriyle aynı ağır cezaya çarptırılıyordu.
16 Temmuz 2026 tarihli 7589 sayılı Kanunla Türk Ceza Kanunu’nun 158. maddesine eklenen dördüncü fıkraya göre; kişinin dolandırıcılık suçlarına katılımı, haksız bir menfaat sağlamak amacıyla kendisine veya başkasına ait banka veya kredi kartı gibi ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdindeki hesabın kullanılmasını sağlayan bilgi veya araçları başkasına vermekle sınırlıysa, verilecek ceza yarı oranında indirilir.
İndirim, kişinin suçtan haberdar olduğunu ortadan kaldırmaz; hesabını bilerek ve bir çıkar karşılığında verenler yine cezalandırılır. Hesabının kullanıldığından gerçekten haberi olmayan, örneğin kimlik bilgileri çalınarak adına hesap açılan kişiler ise kast bulunmadığı için sorumlu tutulmamalıdır.
Hesabın askıya alınması ve paranın iadesi
Aralık 2025’te Ceza Muhakemesi Kanunu’na eklenen 128/A maddesiyle; bilişim yoluyla nitelikli dolandırıcılık, nitelikli hırsızlık ve banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması suçlarında makul şüphe bulunması hâlinde:
- Askıya almaBanka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı, suçta kullanılan hesabı 48 saate kadar askıya alabilir ve durumu derhâl Cumhuriyet başsavcılığına bildirir.
- Hesap sahibinin itirazıHesap sahibi askıya almanın kaldırılması için savcılığa başvurabilir; savcı 24 saat içinde karar verir.
- El koymaAskıya alınan hesaptaki suça konu menfaate hâkim kararıyla, gecikmesinde sakınca varsa savcının yazılı emriyle el konulabilir.
- İadeEl konulan paranın mağdura ait olduğu anlaşılırsa, soruşturma veya kovuşturma evresinde sahibine iade edilir.
Mağdursanız hemen yapmanız gerekenler
- Bankanızı derhâl arayın; işlemi bildirip karşı hesabın askıya alınmasını isteyin.
- Dekontları, mesajları, arama kayıtlarını ve ekran görüntülerini silmeden saklayın.
- Savcılığa ya da kolluğa suç duyurusunda bulunun; paranın gönderildiği hesap ve tarih bilgilerini verin.
- Soruşturmaya katılan sıfatıyla dahil olun; bu, tazminat talebinizi ve paranın iadesini kolaylaştırır.
Etkin pişmanlık ve uzlaştırma
Dolandırıcılık suçu tamamlandıktan sonra, kovuşturma başlamadan önce fail, azmettiren veya yardım edenin pişmanlık göstererek mağdurun zararını tamamen gidermesi hâlinde ceza üçte ikiye kadar; kovuşturma başladıktan sonra hükümden önce giderirse yarıya kadar indirilir. Kısmi giderimde mağdurun rızası aranır. Dolandırıcılığın basit hâli (TCK m. 157) uzlaştırma kapsamındadır; nitelikli dolandırıcılıkta ise uzlaştırma uygulanmaz.
Olası sonuç cezayı ve indirimlerin etkisini ceza hesaplama aracıyla görebilirsiniz.
Örnek olay: sahte ilan ve saatlerle yarışan süreç
Örnek olay
İkinci el araç ilanına kaporaMağdur, internetteki bir ilanda gördüğü araç için “satıcıya” 85.000 TL kapora gönderiyor. Saatler sonra ilanın kaldırıldığını ve satıcıya ulaşılamadığını fark ediyor.
- 19.40
Mağdur bankasını arıyor; işlemi dolandırıcılık olarak bildiriyor ve alıcı hesabın askıya alınmasını istiyor. Görüşmenin saati ve bildirim numarası not ediliyor.
- 19.55
Alıcı banka hesabı askıya alıyor ve durumu Cumhuriyet başsavcılığına bildiriyor. Hesapta paranın 60.000 TL’lik kısmı henüz duruyor.
- Ertesi sabah
Mağdur dekont, ilan ekran görüntüleri ve yazışmalarla savcılığa suç duyurusunda bulunuyor; paranın gönderildiği IBAN ve alıcı adı bildiriliyor.
- 48 saat içinde
Savcılığın talebiyle hesaptaki tutara el konuluyor. Hesap sahibinin, hesabını bir “iş teklifi” karşılığında başkasına kullandırdığı ortaya çıkıyor.
- Soruşturma
El konulan paranın mağdura ait olduğu dekontlarla anlaşılınca 60.000 TL mağdura iade ediliyor; kalan zarar için hesap sahibi ve faillere karşı tazminat yolu açık.
Ders: Bu suçlarda ilk saatler belirleyicidir. Banka aranmadan beklenen her saat, paranın başka hesaplara dağılma ihtimalini artırır.
Sık yapılan hatalar
- Bankayı aramayı ertelemek. Askıya alma süresi en çok 48 saattir ve para dakikalar içinde başka hesaplara aktarılabilir. İlk iş bankayı aramaktır.
- “Paranızı kurtarırız” diyenlere ödeme yapmak. Dolandırıcılık mağdurlarını hedef alan ikinci bir dolandırıcılık türü yaygındır. Hiçbir avukat, kolluk görevlisi veya kurum paranın iadesi için önceden ücret ya da “vergi” istemez.
- Yazışmaları silmek. Mesajlar, arama kayıtları ve ilan ekran görüntüleri, failin ve hesap sahibinin tespitinde en önemli delillerdir.
- Hesabını “kısa süreliğine” kullandırmak. Hesap sahibi bilerek ve bir çıkar karşılığında hesabını verdiyse suça iştirakten yargılanır; 7589 sayılı Kanundaki indirim cezayı ortadan kaldırmaz.
Sık sorulan sorular
Birine hesabımı birkaç günlüğüne kullandırdım; ne olur?
Hesabınız dolandırıcılıkta kullanıldıysa, bunu bilerek ve bir menfaat karşılığında yaptıysanız suça iştirakten yargılanırsınız; 7589 sayılı Kanunla katılımınız hesabı vermekle sınırlıysa ceza yarı oranında indirilir. Hesabınızın suçta kullanılacağını bilmiyorsanız bunu ispatlayacak yazışma ve delilleri hemen toplamanız önemlidir.
Dolandırıcının hesabındaki para bana geri döner mi?
Hesap zamanında askıya alınır ve paraya el konulursa, mağdura ait olduğu anlaşılan para soruşturma veya kovuşturma sırasında iade edilebilir. Para başka hesaplara aktarılmışsa takip edilen her hesap için aynı işlemler yapılır.
Bankanın sorumluluğu var mı?
Bankanın güvenlik önlemlerini almaması, şüpheli işlemleri engellememesi veya bildirimden sonra hızlı davranmaması hâlinde, kusuru oranında tazminat sorumluluğu doğabilir. Tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesine başvurulabilir.
Kripto para ile dolandırıldım; ne yapabilirim?
Kripto varlık hizmet sağlayıcıları da şüpheli hesapları askıya alabilecek kurumlar arasındadır. İşlemi yaptığınız platforma derhâl bildirimde bulunun, işlem kimliğini ve cüzdan adreslerini saklayın ve savcılığa suç duyurusunda bulunun.
Dolandırıcıyı bulamazsak paramı kimden isteyebilirim?
Paranın aktarıldığı hesabın sahibi bilerek hesabını kullandırmışsa, ondan da tazminat istenebilir. Bankanın güvenlik yükümlülüklerini ihlal ettiği durumlarda bankanın sorumluluğu ayrıca değerlendirilir.
Hesap askıya alma ve el koyma süreleri saatlerle sınırlı. Hemen arayın, ilk adımları birlikte atalım.
Dayanak: 5237 sayılı TCK m. 157, 158 (7589 sayılı Kanunla eklenen 158/4), 168, 245; 5271 sayılı CMK m. 128/A (7571 sayılı Kanunla eklendi), 253.
Bu yazı 25 Ekim 2026 tarihindeki mevzuata göre genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Her dosyanın koşulları farklıdır; karar vermeden önce bir avukata danışmanızı öneririz.
